Kolekcje / Kolekcja Feliksa Jędryczka

Kolekcja Feliksa Jędryczka

Urszula Silkowska, Archiwum Państwowe w Białymstoku

Materiały rodzinne Marii Weroniki Jędryczek, córki starszego wachmistrza Feliksa Jędryczka, przechowywane u niej w domu ku pamięci żołnierzy 10 Pułku Ułanów Litewskich. W większości są to fotografie oraz pamiątki zbierane przez lata przez Feliksa Jędryczka, spuścizna jego służby kancelaryjnej i frontowej w 10 Pułku.

Pani Maria Weronika Jędryczek  już od końca II wojny światowej kultywowała pamięć o ułanach 10. Pułku Ułanów Litewskich. To w rodzinnym domu państwa Jędryczek spotykali się weterani walk o Polskę. Po śmierci ojca, pani Maria stała się spadkobierczynią wszystkich materiałów i przechowywała je w rodzinnych albumach. Wśród nich znajdują się unikatowe oryginalne rozkazy dzienne dowództwa 10. Pułku Ułanów Litewskich, datowane na lata 1919 – 1927, oryginalne niepowtarzalne fotografie wyjazdu delegacji Brygady Kawalerii „Białystok” w 1936 roku do Wilna na grób Marszałka Józefa Piłsudskiego, czy wydruk partytury na orkiestrę dętą marszu pułkowego z 1958 roku, przywieziony do Polski w 1967 roku z Londynu.

Ojciec pani Marii, Starszy wachmistrz Feliks Jędryczek to bohater, który już w 1918 roku uczestniczył w walkach niepodległościowych i rozbrajaniu Niemców okupujących ziemie polskie, w 1919 roku jako młody chłopak wstąpił do wojska, do kawalerii, przydzielony do 10. Pułku Ułanów Litewskich, wyruszył z rodzinnej Częstochowy do okolic Pietkowa k. Łap, gdzie 10. Pułk był formowany,  po krótkim szkoleniu, od razu został wysłany na front wojny polko-bolszewickiej, do 1922 roku cały czas walczył w obronie terenów wschodnich, wiernie służył w garnizonie miasta Białystok, a w 25 sierpnia 1939 roku wraz z ułanami 10. PUŁ wyruszył z białostockich koszar na wojnę, walczył podczas całej kampanii wrześniowej, po wyjściu z niewoli hitlerowskiej, wrócił do Białegostoku, gdzie w czasie wojny służył w Armii Krajowej.

Partytura na orkiestrę Dętą Marszu 10 Pułku Ułanów Litewskich, muz. Józef Pyszkowski, wydana w 1958r.

- przywieziona w 1967 roku z Londyny przez mjr. Jana Kałłaura, ówczesnego prezesa Koła 10-go Pułku Ułanów Litewskich w Wielkiej Brytanii.

Orkiestra pułkowa była oczkiem w głowie dowódców 10. Pułku. Pułk szczycił się szczególnie swoim plutonem trębaczy.

Partytura na orkiestrę Dętą Marszu 10 Pułku Ułanów Litewskich, muz. Józef Pyszkowski, wydana w 1958r. Partytura na orkiestrę Dętą Marszu 10 Pułku Ułanów Litewskich, muz. Józef Pyszkowski, wydana w 1958r. Partytura na orkiestrę Dętą Marszu 10 Pułku Ułanów Litewskich, muz. Józef Pyszkowski, wydana w 1958r.

Kolekcja zdjęć z obchodów 1 rocznicy śmierci Marszałka Józefa Piłsudskiego, Wilno 1936r., autor. Artysta Fotograf L. Siemaszko

Kolekcja zdjęć z obchodów 1 rocznicy śmierci Marszałka Józefa Piłsudskiego, Wilno 1936r., autor. Artysta Fotograf L. Siemaszko

Wyjazd przedstawicieli Brygady Kawalerii Białystok (w składzie: 1 Pułk Ułanów Krechowieckich, 10 Pułk Ułanów Litewskich, 9 Pułk Strzelców Konnych, 14 Dywizjon Artylerii Konnej) pod dowództwem gen. bryg. Ludwika Kmicic-Skrzyńskiego. Wśród dowódców: płk Witosław Porczyński dowódca 10. Pułku Ułanów Litewskich.

5 6 7

12 maja 1936 roku odbyło się złożenie w mauzoleum na cmentarzu na Rossie urny z sercem Marszałka Józefa Piłsudskiego. Obchody tego dnia były bardzo uroczyste, w kościele św. Teresy odprawiono mszę żałobną, następnie uformowano kondukt, który przemaszerował przez ulice Wilna. Dzwony katedry i innych świątyń sygnalizowały dojście na cmentarz, gdzie złożono trumnę matki Marszałka i urnę z jego sercem do grobowca. W momencie wnoszenia trumny i urny do mauzoleum nastąpiła trzyminutowa cisza, po której oddano 101 strzałów armatnich, a orkiestra odegrała hymn narodowy.

9 10

Na fotografiach widzimy przejazd defilady wojskowej ulicami Starego Miasta w Wilnie, przez Ostrą Bramę, na miejsce pochówku matki i urny z sercem Marszałka Józefa Piłsudskiego na cmentarzu na Rossie złożenie kwiatów przez dowódców jednostek wchodzących w skład Brygady Kawalerii Białystok.

12 13

Dowództwo 10. Pułku. Rozkaz dzienny nr L.325 z dnia 21 października 1921r.

Zawiera m.in. awans plut. Feliksa Jędryczka na wachmistrza liniowego.

Na uwagę zasługuje również „kącik gospodarczy” oraz porady wojskowe, co uczynić z „przemarzniętymi” ziemniakami, aby były zdatne do spożycia.

15

Zdjęcie ślubne Weroniki i Feliksa Jędryczków, 1933r.

Zdjęcie ślubne Weroniki i Feliksa Jędryczków, 1933r.

Ułan Feliks Jędryczek na koniu „Maszka”, 18 czerwca 1919r.

Ułan Feliks Jędryczek na koniu „Maszka”, 18 czerwca 1919r.

Ułani 10. Pułku Ułanów Litewskich przy pracach budowlanych Kopca im. Marszałka Józefa Piłsudskiego na Sowińcu w Krakowie, 1936r.

Ułani 10. Pułku Ułanów Litewskich przy pracach budowlanych Kopca im. Marszałka Józefa Piłsudskiego na Sowińcu w Krakowie, 1936r.

Kopiec marszałka Józefa Piłsudskiego na krakowskim Sowińcu, zwany także Mogiłą Mogił z racji złożonych tam ziem z pól bitewnych, to największy kopiec w Polsce. Według najnowszych pomiarów, kopiec ma blisko 34 m wysokości i 110 m średnicy u podstawy. Projektantem budowli był inżynier Franciszek Mączyński. Do dziś w kopcu złożono ziemię z ponad 4 tys. pól bitewnych i miejsc kaźni Polaków z lat 1794-1989. Budowę Kopca rozpoczęto 6 sierpnia 1934 r. z inicjatyw Związku Legionistów Polskich, dokładnie w 20. rocznicę wymarszu z krakowskich Oleandrów Pierwszej Kompanii Kadrowej. W jego usypywaniu uczestniczyli ludzie z całej Polski, w tym jak widać na fotografiach ułani 10. Pułku, i w całym kraju zbierano fundusze na ten cel. Wznoszenie Kopca ukończono 9 lipca 1937 r.

Świadectwo Państwowej Odznaki Sportowej nr 212/32 klasy 3 wydane st. wachm. Feliksowi Jędryczkowi przez Miejski Komitet Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego w Białymstoku, 6 września 1932r.

Świadectwo Państwowej Odznaki Sportowej nr 212/32 klasy 3 wydane st. wachm. Feliksowi Jędryczkowi przez Miejski Komitet Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego w Białymstoku, 6 września 1932r.

Widoczny jest odcisk pieczęci i podpis prezydenta Białegostoku Seweryna Nowakowskiego.

Książeczka członkostwa w Stowarzyszeniu „Rodzina Wojskowa” Weroniki Jędryczek, z dnia 1 stycznia 1936r.