Kolekcje / Kolekcja rodziny Narkiewicz

Kolekcja rodziny Narkiewicz

dr Tadeusz Dzwonkowski, Archiwum Państwowe w Zielonej Górze

Dokumenty Waldemara Władysława Narkiewicza przekazała do zasobu Archiwum Państwowego w Zielonej Górze Pani Hanna Patrycja Narkiewicz, wnuczka jego brata. W przeważającej części dotyczą one przebiegu jego służby wojskowej jako szefa lotnictwa w różnych formacjach Wojska Polskiego w latach 1919-1922. Wśród przekazanych materiałów znalazły się ponadto akta nabycia na własność w styczniu 1931 roku majątku Trzebucza, położonego w gminie Sinołęka (powiat węgrowski, województwo lubelskie) wraz z powojennym wyciągiem z planu gruntów oraz piękny dokument pergaminowy z 1812 roku, stanowiący wypis z ksiąg szlacheckich Guberni Litewsko-Wołyńskiej, dotyczący wywodu Familii Narkiewicz herbu Wieniawa.    

10 wywod-familii-narkiewicz-herbu-wieniawa-1812-r-987

Waldemar Władysław Narkiewicz urodził się  14 sierpnia 1891 roku w Wilnie,  w rodzinie Aleksandra i Marii z Kamińskich. Ukończył 8 klasową Wileńską Szkołę Handlową. Wraz z wybuchem I wojny światowej został powołany do wojska carskiego. 29 października 1914 roku wstąpił do Sewastopolskiej Oficerskiej Szkoły Awiacji, którą ukończył w maju 1915 roku, a po zdaniu egzaminu został pilotem wojskowym.

1 paszport-wojskowy-wladyslawa-narkiewicza-w-zwiazku-z-mianowaniem-go-na-dowodce-awiacji-polskiej-w-paryzu-1919-r

Dzięki postępującemu w 1917 roku rozprężeniu armii carskiej porucznik pilot Waldemar Narkiewicz przedostał się nad Kubań, gdzie  jesienią 1918 roku znalazł się w 4 Dywizji Strzelców Polskich gen. Lucjana Żeligowskiego. Tam też, w oparciu o znaną mu kadrę byłych carskich lotników, na podstawie rozkazu Dowództwa Oddziału Wojsk Polskich na Kubaniu, zorganizował pierwszą polską eskadrę, nazwaną I Awiacyjnym Oddziałem Wojsk Polskich w Armii Generała Hallera, przemianowaną w 1919 roku na Eskadrę Lotniczą 4 Dywizji Strzelców Polskich. 20 marca 1919 roku odesłano go do Francji  z nominacją na dowódcę Awiacji Polskiej w Paryżu, a gdy 15 maja 1919 roku utworzono Front Litewsko-Białoruski, powołano go na stanowisko szefa lotnictwa tego Frontu.

1 czerwca 1919 roku został mianowany na stopień majora. Od tego czasu realizował przede wszystkim zadania  związane z organizacją i dozbrajaniem poszczególnych pododdziałów lotniczych. Na początku kwietnia 1920 roku mjr Waldemar Władysław Narkiewicz objął dowództwo I Dywizjonu Lotnictwa, przydzielonego na potrzeby 7 Armii Wojska Polskiego.  Miał on za zadanie obserwowanie polsko-litewskiej linii demarkacyjnej i wspieranie pozostałych formacji w czasie przygotowywanej wyprawy na Kijów. Po utworzeniu 3 Armii został w niej szefem lotnictwa. Natomiast po jej rozwiązaniu 23 sierpnia 1920 roku przekazał szefostwo kpt. Camillo Periniemu.

2 kopia-pisma-sztabu-armii-generala-hallera-dotyczacego-przeniesienia-mjra-narkiewicza-do-inspektoratu-wojsk-lotniczych-1919-r 3 wyciag-z-rozkazu-dowodztwa-3-armii-w-sprawie-dymisji-mjra-narkiewicza-z-zajmowanego-stanowiska-1920-r- 4 odpis-zaswiadczenia-departamentu-zeglugi-powietrznej-ministerstwa-spraw-wojskowych-dotyczacego-zajmowanych-stanowisk-i-osiagniec-frontowych-mjra-narkiewicza-1922 5 opinia-dotyczaca-zaslug-mjra-narkiewicza-podczas-ofensywy-bolszewickiej-wystawiona-dla-komisji-weryfikacyjnej-generala-sikorskiego-1922-r

Po zakończeniu działań wojennych Waldemar Władysław Narkiewicz uczestniczył w organizacji  kolejnych pododdziałów lotniczych, głównie jako znawca samolotów i pilotażu. W 1922 roku otrzymał ze skarbu Państwa do spłaty majątek Trzebucza koło Węgrowa, liczący 30 hektarów oraz młyn wodny. Ze służby na emeryturę odszedł w 1929 roku w stopniu majora. Nadal jednak wykonywał ekspertyzy przyczyn katastrof lotniczych, które realizował gównie na zlecenie wojska. Waldemar Władysław Narkiewicz wraz z żoną Wandą mieszkał wówczas w Warszawie. Dzieci nie posiadał. Zmarł 22 października 1965 roku w niewyjaśnionych okolicznościach. Prokuratura Powiatowa w Węgrowie prowadziła śledztwo w sprawie jego śmierci, które umorzyła postanowieniem z 28 grudnia 1965 roku.

6 orzeczenie-okregowego-urzedu-ziemskiego-w-lublinie-o-przeniesieniu-wlasnosci-majatku-trzebucza-na-waldemara-narkiewicza strona-1-1931-r 7 orzeczenie-okregowego-urzedu-ziemskiego-w-lublinie-o-przeniesieniu-wlasnosci-majatku-trzebucza-na-waldemara-narkiewicza strona-2-i-3-1931-r 8 zalacznik-do-orzeczenia-okregowego-urzedu-ziemskiego-w-lublinie-w-sprawie-przeniesienia-wlasnosci-majatku-trzebucza-na-waldemara-narkiewicza wyciag-z-planu-grunt 9 wyciag-z-planu-gruntow-rozparcelowanego-panstwowego-majatku-trzebucza-1949-1960